فالانژ

فالانژ

نویسنده: po-science - ۱۳۹۷/۰۲/۲۱

فالانژ یا فالانژیسم به هر فرد از گروه‌های فشار اطلاق می‌شود که با ایجاد خشونت و ضرب و شتم در جهت منافع گروه، حزب، ویا جریانی خاص یا حکومت سعی در غالب کردن روش یا طرز فکری خاص در جامعه سیاسی کشور دارد. این مفهوم با فاشیسم رابطه نزدیکی دارد.

فالانژ از واژهٔ یونانی phalangos گرفته‌شده که معنای انگشت می‌دهد و شیوهٔ آرایشی فالانژها هم نمادی از جای گرفتن انگشت‌های دست و پا در کنار یکدیگر بود.

فالانژ نام نیروی جنگجویی بود که در یونان باستان و سپس در میان مقدونیان در جنگ‌ها به کار گرفته می‌شد. فالانژها پیاده‌نظام‌هایی سنگین‌اسلحه بودند که از نیزه، ژوبین و جنگ‌افزارهایی همانند آن بهره می‌بردند و از شیوهٔ آرایش رزمی فالانژ که آرایشی مستطیل‌گونه بود پیروی می‌کردند.

حزب فالانژیسم اسپانیا

فالانژ و فالانژیسم Falangism ، نام حزب فاشیست اسپانیا (به اسپانیایی فالانخه) و ایدئولوژی آن است. این حزب را خوزه آنتونیو پریمو دوریورا، پسر دیکتاتور پیشین، پریمو دوریورا، در۱۹۳۳ بنیان گذاشت و از اتحاد آن با دیگر دسته های فاشیست در همان سال «فالانخه اسپانیولا» به رهبری وی به وجود آمد که برنامه آن جلب طبقه کارگر به یک ناسیونالیسم افراطی با هدف ملی کردن سرمایه، اصلاحات ارضی، توسعه ارتش و تاسیس یک نظام سیاسی مقتدر بود که با سوسیالیسم و فرد باوری که به نظر آنان، موجب پاشیدگی ملت هستند، مبارزه کند.

مانیفست۲۶ ماده ای «فالانخه» قانون اساسی جمهوری، حزب بازی، سرمایه داری، مارکسیسم و جنگ طبقاتی را رد می کرد و بر لزوم یک دولت ملی – سندیکالیست، تکیه داشت. شکست فالانژ در جلب طبقه کارگر، قدرت آن را به دانشجویان دانشگاه محدود کرد و دیگر نیروهای دست راستی نیز که از پیروزی «جبهه خلق» در انتخابات۱۹۳۶ هراسیده بودند، به سوی آن کشیده شدند.

این حزب در جنگ های داخلی اسپانیا (۱۹۳۹-۱۹۳۶) نقش مهمی داشت و با دست راستی های میانه رو مخالف بود و با دست چپی ها (سوسیالیست ها، کمونیست ها، آنارشیست ها) جنگی سخت داشت.

فالانژیست ها که هوادار «عمل مستقیم» بودند، در جنگ داخلی، رهبری را از دست حزب کاتولیک میانه رو، به در آوردند. ریورا در ۱۹۳۶ دستگیر و اعدام شد و رهبری حزب در۱۹۳۷ به دست ژنرال فرانکو، رهبر نظامی اسپانیا افتاد و فرانکو آن را با جنبش سلطنت طلب «کارلیست» یکی کرد و از آن پس، در دوران حکومت فرانکو در اسپانیا (۱۹۷۷-۱۹۳۶) حزب رسمی اسپانیا شد که بیشتر یک حزب محافظه کار دست راستی بود.

عضویت در فالانژ در اسپانیا شرط پیشرفت سیاسی بود، اما فالانژ به عنوان یک سازمان سیاسی رابطه خود را با ایدئولوژی فالانژیسم از دست داده بود. فرق فاشیسم اسپانیا (فالانژیسم) با فاشیسم آلمان و ایتالیا این است که به سنت های ملی، به ویژه سنت های پادشاهی و مسیحی اسپانیا، اهمیت فراوان می دهد. در اصطلاح سیاسی برخی کشورها، «فالانژ» برای اشاره به دست راستی های افراطی، که به کمک دسته های اوباش در خیابان ها به حمله و ویرانگری و بر هم زدن تظاهرات گروههای چ‘ می پردازند، به کار می رود.

منبع:
قربانی گلشن آبادی، محمد. «فالانژیسم و فاشیسم اسپانیایی: تاکید بر سنت های پادشاهی و مسیحی».

خوزه آنتونیو پریمو دریورا (۲۴ آوریل ۱۹۰۳ – ۲۰ نوامبر ۱۹۳۶) سیاست‌مدار اسپانیایی و بنیانگذار حزب فالانژ اسپانیا بود. او در جریان جنگ داخلی توسط جمهوری دوم اسپانیا اعدام شد.