کنفرانس یالتا

کنفرانس یالتا

نویسنده: po-science - ۱۳۹۵/۱۱/۱۵ your-alt

کنفرانس یالتا در سال ۱۹۴۵ میلادی، چند ماه پیش از پایان جنگ جهانی دوم از چهارم تا یازدهم فوریه به مدت هشت روز، در کاخ تزارها در شهر یالتا واقع در شبه جزیره کریمه برگزار شد. در یالتا روزولت رییس جمهور آمریکا و چرچیل نخست وزیر انگلستان از یک سو و استالین ازسوی دیگر عمدتاً در باره سرنوشت کشورهای اروپایی پس از پایان جنگ به بحث پرداختند. این کنفرانس پس از کنفرانس تهران (۱۹۴۳) و پیش از کنفرانس پتسدام (جولای ۱۹۴۵) برگزار شد.

در زمان برگزاری کنفرانس یالتا، ارتش شوروی به فرماندهی ژوکوف ۶۵ کیلومتر با برلین فاصله داشت. قدرت نسبی نظامی، باعث جسارت یافتن استالین و پافشاری او بر خواسته هایش در این کنفرانس شد. از جمله اهداف روزولت، قانع کردن شوروی برای شرکت در جنگ علیه ژاپن بود. چرچیل بر برگزاری انتخابات آزاد برای تعیین سرنوشت کشورهای اشغال شده شرق و مرکز اروپا داشت، استالین نیز در پی گسترش نفوذ سیاسی در کشورهای شرق اروپا، با هدف افزایش امنیت شوروی بود. از جمله خواستهای استالین که مورد توافق قرارگرفت، افزودن بخش شرقی لهستان به شوروی یود. این بخش از لهستان را شوروی در سال ۱۹۳۹، همزمان با حمله هیتلر به لهستان و در پی موافقتنامه شوروی و آلمان نازی اشغال کرده بود. در مقابل توافق شد که مساحت کاهش یافته لهستان، با افزودن از بخش شرقی آلمان جبران شود. از دیگر خواستهای استالین، به رسمیت شناخته شدن جدایی مغولستان از چین بود.
این کنفرانس با حضور ۵۰ کشور مخالف متحدین برگزار شد.

با پایان جنگ جهانی دوم، در سال ۱۹۴۵ میلادی، همبستگی متفقین نیز ادامه نیافت. در کنفرانس یالتا رهبران نظام‌های سرمایه‌داری و سوسیالیستی، جهان را به نام منافع حیاتی خود تقسیم نمودند.
شوروی تمام اروپای شرقی را سهم خود می‌دانست به علاوه محاکمه سران آلمان و ژاپن را به عنوان جنایتکار جنگی خواستار بود. ایجاد بلوک شرق و بلوک غرب در واقع از کنفرانس یالتا آغاز شد . شوروی معتقد بود که باید در دادگاه نورنبرگ تمام فرماندهان آلمانی اعدام شوند ولی روسای دول غربی در مقابل آنها ایستادند و در دادگاه نورنبرگ که در سال ۱۹۴۶ تشکیل شد عده‌ای محکوم به مرگ، چند نفر نیز تبرئه و دیگران هم به حبس‌های طولانی مدت محکوم شدند.
علاوه بر این در این کنفرانس اعضا به تقسیم آلمان به عنوان دو کشور آلمان غربی و شرقی به توافق رسیدند چرا که با این کار قصد داشتند از جنگ سوم جهانی جلوگیری کنند. در واقع می‌توان گفت موضوع ایجاد سازمان ملل متحد نیز در کنفرانس یالتا مورد بحث قرار گرفت . ناتوانی جامعه ملل در جلوگیری از بروز جنگ جهانی دوم و از سوی دیگر عدم کارآیی این نهاد بین‌المللی برای تامین منافع قدرت‌های بزرگ، به تولد «سازمان ملل متحد» انجامید . تأسیس سازمان ملل نتیجه مذاکرات منشور آتلانتیک، اعلامیه ملل متحد، کنفرانس مسکو، کنفرانس تهران، کنفرانس دامبارتن اوکس و به خصوص کنفرانس یالتا بود. منشور ملل متحد یا اساسنامه سازمان ملل متحد، مشتمل بر یک مقدمه و ۱۱۱ ماده و یک ضمیمه ۷۰ ماده‌ای مربوط به اساسنامه دیوان بین‌المللی دادگستری، ابتدا مورد موافقت قدرت‌های پیروز جنگ جهانی دوم قرار گرفت و سپس سایر کشورها با آن موافقت کردند.

رهبران شوروی، آمریکا و انگلیس در کنفرانس یالتا/(از راست به چپ) استالین، روزولت و چرچیل

your-alt